6G için küresel teknoloji yarışı sürerken Türkiye’den Turkcell de Avrupa merkezli araştırma programlarındaki çalışmalarını genişletiyor. Şirket; 3D-NET, MAGIC-6G, FUTURE-6G, SAFARI, UNIFIER ve RESURRECTION adlı altı uluslararası Ar-Ge projesinde yer alacağını açıkladı.
Projelerin üçü doğrudan 6G teknolojilerine odaklanırken diğer çalışmalar kritik altyapıların dayanıklılığı, afet ve acil durum haberleşmesi ile yapay zekâ ve robotik destekli döngüsel üretim gibi alanları kapsıyor.
6G şebekelerine yapay zekâ geliyor
Avrupa Birliği’nin Ufuk Avrupa Programı kapsamında desteklenen MAGIC-6G, geleceğin mobil şebekelerini daha akıllı ve otonom hale getirmeyi amaçlıyor.
Türkiye, Almanya, İsveç, Yunanistan, İngiltere, İspanya ve Finlandiya’dan dokuz paydaşın bulunduğu projede Turkcell’in dikkat çeken çalışma alanlarından biri büyük dil modelleri olacak.
Şirket, telekom operatörlerine özel LLM tabanlı bir servis geliştirerek şebeke ve servis yönetiminin daha otonom hale getirilmesine yönelik çalışmalara katılacak.
Hedef her yerde bağlantı
3D-NET projesinin odağında ise 6G döneminin önemli hedeflerinden biri olan kesintisiz bağlantı bulunuyor.
Karasal mobil şebekeler ile karasal olmayan ağların birlikte çalışmasına yönelik teknolojilerin araştırılacağı projeyle kapsamanın sınırlı olduğu bölgelerde bağlantının artırılması ve kriz durumlarında haberleşmenin sürdürülebilmesi amaçlanıyor.
FUTURE-6G ise teknolojinin yanı sıra insan kaynağına odaklanıyor. Yapay zekâ tabanlı yeni nesil iletişim teknolojilerinin geliştirileceği projede bu alanlarda çalışacak araştırmacıların yetiştirilmesi hedefleniyor.
Proje aynı zamanda Marie Skłodowska-Curie Actions Industrial Doctoral Networks kapsamında Türkiye’den kabul alan ilk proje olma özelliğini taşıyor.
Afetlerde iletişim için yeni sistemler
Altı projenin dikkat çeken diğer ayağını kritik altyapılar oluşturuyor.
SAFARI, telekomünikasyon, enerji ve ulaşım altyapılarının kriz dönemlerinde birlikte çalışmasını sağlayabilecek sistemlere odaklanacak. Turkcell bu projede özellikle 112 acil çağrı hizmetlerinin ağ kesintileri sırasında sürdürülebilmesine yönelik otonom iletişim çözümlerinin geliştirilmesine liderlik edecek.
UNIFIER projesinin uluslararası koordinatörlüğünü ise Turkcell üstlenecek. Hibrit iletişim altyapısına dayanan proje, afet veya olağanüstü durumlarda mevcut altyapının zarar görmesi halinde dahi haberleşmenin devam edebilmesini hedefliyor.
Geliştirilecek sistemlerin Türkiye ve Avrupa’da gerçek saha koşullarında test edilmesi planlanıyor.
Eski modemlere yapay zekâ ve robotik dokunuş
RESURRECTION projesi ise haberleşmeden farklı olarak döngüsel ekonomiye odaklanıyor.
Yapay zekâ, robotik ve dijital teknolojiler kullanılarak ürünlerin durumunun belirlenmesi, otomatik olarak sökülmesi, yeniden kullanıma hazırlanması ve yaşam döngülerinin izlenmesi üzerinde çalışılacak.
Turkcell’in kullanım senaryosu modemler olacak. Modemlerin durumu yapay zekâyla analiz edilerek yeniden kullanım olanakları belirlenecek; söküm, onarım ve yeniden kullanıma hazırlık süreçlerinde robotik sistemlerden yararlanılması hedeflenecek.
“Küresel standartların oluşmasına katkı sunuyoruz”
Turkcell Şebeke Teknolojilerinden Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Prof. Dr. Vehbi Çağrı Güngör, şirketin altı projede birden yer almasının uluslararası Ar-Ge çalışmalarındaki konumunu gösterdiğini belirtti.
Güngör, 6G’den yapay zekâya ve kritik altyapılardan sürdürülebilir teknolojilere uzanan çalışmalarla geleceğin iletişim teknolojilerini şekillendirmeyi ve geliştirilen teknolojilerin uluslararası standartlara taşınmasına katkı sağlamayı hedeflediklerini ifade etti.
Altı proje birlikte değerlendirildiğinde Turkcell’in rolü yalnızca yeni teknolojileri kullanan bir operatör olmakla sınırlı değil. Şirket, özellikle 6G standartları, yapay zekâ destekli şebekeler ve afetlere dayanıklı iletişim altyapılarının geliştirilme aşamasında yer almayı hedefliyor.
